Er staan twee verrassende plannen in het uitwerkingsvoorstel voor de islamitische begraafplaats dat het College van B&W in een brief aan de Gemeenteraad van 1 juli 2025 bekend heeft gemaakt. Het betreft een nieuwe aanbouw -vastgemaakt aan een van de twee geplande gebouwen- en de aankoop van een aangrenzend perceeltje voor een kleine toekomstige uitbreiding van de begraafplaats.

Het zijn onderdelen van de concrete plannen van de Islamitische Begraafplaats Amersfoort (IBA) voor de ontwikkeling van een begraafplaats in Hoogland-West. Ze zijn in samenspraak met de gemeente en met de belanghebbenden opgesteld en inmiddels goedgekeurd door het College van B&W van Amersfoort.

Het College heeft geconstateerd dat het zogenaamde uitwerkingsvoorstel past binnen de door de Gemeenteraad vastgestelde kaders (de ‘Kaderstellende Notitie’). Het hoeft daarom -volgens het College- niet te worden voorgelegd aan de Raad. Bestudering van het uitvoerige uitwerkingsvoorstel levert de volgende informatie op.

Aanbouw

In het ontwerp voor de bebouwing staat dat IBA naast de ontvangstruimte (600 m3) en de schuur (100 m2) gebruik gaat maken van het vergunningsvrij bouwen van een aanbouw van 150 m2.  Deze aanbouw in de vorm van een soort luifel met wasruimtes betekent in feite een uitbreiding van de gebouwen. Deze bebouwing blijft daarmee wel een affront tegen het Gemeentebestuur, dat  destijds in het Coalitieakkoord had afgesproken om bouw in Hoogland-West helemaal niet toe te staan.

De aanbouw past wel binnen het bestaande, gemeentelijk beleid om bij bestaande gebouwen een latere aanbouw te realiseren onder vergunningsvrij bouwen. IBA geeft aan het vergunningsvrij bouwen direct bij de nieuwbouw in te willen vullen. In de meedenkgroep is de aanbouw onderwerp van discussie geweest. B&W concludeert, dat bij de deelnemers deze aanbouw ‘overwegend positief’ is ontvangen.

Aankoop voor kleine uitbreiding

Opvallend is verder, dat in het uitwerkingsvoorstel ook wordt gesproken over een kleine uitbreiding van de begraafplaats door de aankoop van een aangrenzend puntig perceeltje (HLD02 P 187) met een oppervlakte van 1.700 m2. Het betreft een stukje grond, dat de provincie Utrecht niet meer nodig heeft en goed past binnen de contouren van de begraafplaats.

‘Indien de provincie Utrecht bereid is grond aan IBA te verkopen, nemen we dat perceel ook mee in het omgevingsplan’.

Brede meedenkgroep

Door de IBA zijn bij de tot totstandkoming van deze plannen direct belanghebbenden betrokken via bijeenkomsten van een meedenkgroep. De meedenkgroep bestond uit mensen die de begraafplaats niet op deze plek willen, mensen die er juist positief over zijn en mensen met een neutrale opvatting. Het waren direct omwonenden van de Zeldertseweg, inwoners uit Nieuwland, vertegenwoordigers van de Vereniging Dorpsbelangen Hoogland (VDH) en mensen uit de achterban van IBA. Ook de gemeente was vertegenwoordigd.

Landschappelijk goed ingepast

De begraafplaats wordt ingepast in het landschap. De beplanting zorgt er voor dat de gewenste rust en privacy op de begraafplaats gegarandeerd kan worden. Tegelijkertijd is er van buitenaf geen direct zicht op de graven. De verwachting is dat er op basis van het uitwerkingsvoorstel ongeveer 5.000 graven gerealiseerd kunnen worden.

Verkeersveilige ontsluiting

De entree van de begraafplaats is in het ontwerp aan de parallelweg van de Bunschoterstraat, de Doorfietsroute F199, gesitueerd. Deze locatie is gekozen naar aanleiding van de voorkeuren van de omwonenden en IBA. De Provincie heeft hier ook mee ingestemd. Zie ons eerdere artikel: Toegang islamitische begraafplaats aan parallelweg Bunschoterstraat.

Parkeren op eigen terrein

De parkeeroplossing komt op eigen terrein. Er komen tussen de 27 en 37 parkeerplaatsen. Er zijn ook plekken gereserveerd voor mindervaliden, een rouwauto en voor het personeel.

Klompenpad van gemeente

In het uitwerkingsvoorstel is een klompenpad opgenomen dat langs de west- en zuidzijde van de begraafplaats loopt. Het klompenpad wordt openbaar toegankelijk en komt in eigendom van de gemeente.

Parkeerverbod parallelweg eventueel later

De provincie is eigenaar van de parallelweg (Doorfietsroute F199). Ze zal pas maatregelen -zoals een parkeerverbod- overwegen als in de praktijk gaat blijken, dat bezoekers daar in de bermen parkeren.

Bijdrage aan duurzaamheid

IBA geeft, aldus het College, bij de ontwikkeling van de begraafplaats invulling aan de pijlers van Amersfoort duurzaam. Het betreft de energietransitie (zonnepanelen, warmtepompen enz.), de circulaire economie, de klimaatadaptatie (o.a. een poel voort wateropvang) en duurzame mobiliteit.

Financiële risico’s

In de Informatiebrief van het College van B&W aan de Gemeenteraad wordt ook gewezen op mogelijke financiële risico’s voor de gemeente.

‘Het uitgangspunt is dat vanaf de locatiekeuze alle kosten voor rekening van IBA zijn. Het is mogelijk dat later in het proces blijkt dat een deel van de kosten conform de wet op de lijkbezorging redelijkerwijs niet in rekening gebracht mogen worden bij IBA. In dat geval zijn er onjuiste verwachtingen gewekt naar de gemeenteraad en naar de samenleving en moet de gemeente toch kosten maken, waar geen dekking voor is. De gemeente bespreekt daarom periodiek met IBA welke kosten er verwacht kunnen worden om knelpunten vroegtijdig te signaleren en indien nodig de gemeenteraad daarover tijdig te kunnen informeren’.

Vervolgtraject en tijdspad

Nu B&W het uitwerkingsvoorstel heeft goedgekeurd is het tijd voor de volgende vervolgstappen:

  • IBA voert de benodigde onderzoeken uit, stelt een beeldkwaliteitsplan en een duurzaamheidsplan op.
  • De gemeente en IBA ondertekenen de koopovereenkomst voor de grond.
  • De gemeente stelt het concept-omgevingsplan op.
  • De gemeente legt het concept-omgevingsplan ter inzage en organiseert een bijeenkomst om het concept-omgevingsplan toe te lichten. (1e kwartaal 2026).
  • Belanghebbenden kunnen hun zienswijzen op het concept-omgevingsplan kenbaar maken.
  • De gemeenteraad stelt het omgevingsplan, inclusief de beantwoording van de zienswijzen, vast. (2e kwartaal 2026).
  • De gemeenteraad neemt het aanwijzingsbesluit in het kader van de wet op de lijkbezorging (gelijktijdig met de vaststelling van het omgevingsplan).
  • IBA vraagt de omgevingsvergunning aan.
  • De gemeente ondertekent de koopovereenkomst met het college van de Malen op het Hoogland.
  • De gemeente levert de grond aan IBA (niet eerder dan 1 januari 2027 en niet eerder dan het omgevingsplan onherroepelijk is).

Link
* Lees het volledige uitwerkingsvoorstel (opent als PDF in een nieuw venster).