154 Jaar geleden -op 23 oktober 1871- kocht de gemeente Hoogland een terrein van 320 vierkante meter aan de Boelenhoefseweg om te dienen als algemene begraafplaats. Het wordt het Vilderskerkhof genoemd. Dat staat in de ‘Kalender van het verleden’.

Vermeld op informatiebord

Het recent geplaatste informatiebord aan het begin van de Coelhorsterweg maakt melding van dit voormalige kerkhof in Hoogland-West. Katholieken of hervormden werden er niet begraven.

‘Hier werden ‘vilders’ begraven: landlopers die hielpen met het villen van dieren in ruil voor onderdak. Het waren vaak mensen zonder geloof of bekende naam, die aan de rand van de samenleving leefden en anoniem werden begraven’.

Dodenakkers

In 1871 begroeven de katholieken hun doden nog steeds in het ‘verre’ Leusden. In 1696 hadden ze weliswaar op Langenoord een eigen parochiekerk gekregen, maar nog geen eigen begraafplaats. Pastoor Anthonius Geesink laat pas in 1827 een kerkhof aanleggen op de Langenoord.

‘Voor het eerst in bijna 700 jaar kunnen de Hooglanders hun doden in eigen dorp en bij eigen kerk ter ruste leggen’, concludeert Wim Bos op de website van de Historische Kring Hoogland.

De Hervormden begroeven hun doden al vanaf de Reformatie op de begraafplaats rond de Kapel van Coelhorst in Hoogland-West. Ook zij hadden dus geen begraafplaats nodig.

De website Dodenakkers (‘over funerair erfgoed’) geeft nadere achtergrondinformatie over de vraag, waarom er dan toch in Hoogland-West een derde Hooglandse begraafplaats moest worden aangelegd.

‘De Begrafeniswet van 1869 schreef voor dat elke gemeente tenminste één algemene begraafplaats diende te hebben. Tegen het eind van 1871 was door de gemeentebesturen van 41 gemeenten in Utrecht voldaan aan het wettelijke voorschrift. Van de 35 overige gemeenten, waaronder Hoogland, werd verwacht dat deze in de loop van 1872 een gemeentelijke begraafplaats in gebruik zouden nemen’.

En dus werd het Vilderskerkhof in 1871 aangelegd.

Geen succes

Deze algemene begraafplaats bleek geen succes. In wezen was het perceel overbodig, gezien de twee bestaande begraafplaatsen. Sluiting van de begraafplaats was daarom onvermijdelijk. ‘Het enige wat naast de naam nog rest van de begraafplaats is de doorgeschoten beukenhaag die vanaf de weg het perceel omringt’, zo concludeert de website Dodenakkers. De foto op hun website, die hierboven weergeven is, getuigt ervan.

Een soortgelijk Vilderskerkhof in Stoutenburg (gemeente Leusden) ligt er beter bij. Het is zelfs een officieel gemeentelijk monument!

Bronnen:
* Hoogland begroef zijn doden in Leusden (Historische Kring Hoogland)
* Hoogland – Het voormalige vilderskerkhof (Dodenakkers)
* Drie entreeborden geplaatst in Hoogland-West (VDH)
* Het Vilderskerkhof in Stoutenburg. (Online begraafplaatsen)
* De kalender van het verleden (VDH)

Bovenste foto: website Dodenakkers